![]() |
||||
|
|
||||
|
چالشهای ریاضیچالشهای ریاضی
ریاضی، علمی سرگرم کننده، مفید و خلاقانه است. برای این که ریاضیات در دسترس افراد بیشتری قرار بگیرد چه باید کرد؟ تلاشها و فعالیتهای اخیر به منظور پروراندن خلاقیت دانشآموزان با استفاده از وسایلی چون پژوهش، حل مسائل، ارتباط مستقیم و ابزارهای دیگر و به نظر میرسد که به عنوان وسایلی که به ایجاد چالش فکری منجر میشود مفید میباشند. اولین قدمهایی که در این راه برداشته شده کیفیتهای متفاوتی داشته و هر کدام به درجات مختلفی از نتایج دست یافتهاند. امروز تکنولوژی جدید به ما کمک میکند تا ساختار و تلاشها و هدفهایمان را بهبود ببخشیم. تشریح مسأله: الف) چالش چالش در ریاضیات چیست؟ از آن جا که این مسأله ممکن است به خودی خود موضوع بحث در کنفرانس مطالعه قرار بگیرد، ما چند ایده و نظر ابتدایی و اولیه را برای آماده کردن اذهان برای مناظره و بحث پیشنهاد میکنیم. یک جواب این است که دانشآموزان معمولاً در چالش یا دست و پنجه نرم کردن با ریاضیات ، با مسألهای که دارای جوابی واضح و روشن نیست یا از روشها و متدهای عادی و معمولی حل نمیشود برخورد میکنند، که در نتیجه لازم است که آنها در عکس العمل نسبت به این موضوع به تجزیه و تحلیل شرایط مسأله بپردازد و یا فاکتورهای گوناگون را در کنار هم قرار دهند. این برخوردهای چالشی باعث میشود که شخص با انعطاف بیشتری با وقایع پیشبینی نشده برخورد داشته باشد. توجه کنید که خود کلمه چالش در ارتباط یک مسأله یا موقعیت با یک فرد یا یک گروه معنا پیدا میکند. به طور مثال پیدا کردن ابعاد مستطیلی با محیط ثابت و بیشترین مساحت برای کسی که کاملاً با الگوریتم محاسبات آشنا است یک مسألهی چالش برانگیز نمیباشد. ولی برای دانشآموزی که برای اولین مرتبه است که با چنین مسألهای برخورد کرده یک چالش به حساب میآید. یک مسأله چالشی باید عمیق و ابهام برانگیز باشد، یعنی در لفافه گفته شود، به طوری که در وهلهی اول فرد سر در گم شود ولی بتواند از صورت مسأله سر نخهای لازم را به دست آورد. این نوع مسائل لزوماً نباید از نوع مسائل سخت و پیچیده بلکه باید جالب و سرگرم کننده باشند. دلایل مختلفی وجود دارد که پروسه ساخت یک مسألهی چالشی میتواند ما را در رسیدن به راهحلهای خیلی قویتر کمک کند و خود این کلنجار رفتن با مسأله میتواند در فهم بیشتر آن به شخص یاری دهد. ب) چگونه میتوان بستر چالش را ایجاد نمود؟ ریاضیات میتواند دانش آموزان را چه در داخل و چه در بیرون کلاس به چالش بکشاند. یادگیری در خیلی از شرایط میتواند صورت بگیرد. در انجمن های ریاضی، مسابقات، رقابتها، نمایشگاهها و وسایل سرگرمی و کمک آموزشی و یا حتی مصاحبت با همسالان میتواند موقعیت این چالش را برای دانشآموزان فراهم کرد. این وظیفهی ماست تا این شرایط را برای آنها ایجاد نماییم تا آنها چه در داخل و چه در بیرون کلاس با این مسأله برخورد کنند و رو در رو شوند. در رسیدن به این هدف، معلم نقشی حیاتی را ایفا میکندو این معلم است که با وجود سختیِ زنده نگاه داشتن محیط کلاس، اعتماد به نفس و خلاقیت را در دانشآموزان پرورش میدهد تا آنها بتوانند این ویژگیها را حتی در بیرون از کلاس درس از خود نشان دهند. برخی از معلمان، مسائل و تمرینات به خصوصی را برای تدریس خود انتخاب نمیکنند بلکه تنها از دستورالعمل شیوه آموزشی کتاب منبع خود پیروی میکنند، لذا در این صورت نقش منابع اصلی و کتابها بسیار مهم میباشد. دانشآموزان با انگیزه و علاقهمند به این چالشها نیاز دارند زیرا آنها ذهن فعال خود را از ریاضیات و تلاش و تفکر بر روی آن، دور نمیکنند و هر چه بیشتر در این راه فعالیت میکنند بیشتر به آن علاقه نشان میدهند. این معماها و چالشهای ریاضی میتواند حتی برای جذب دانشآموزانی که با انگیزه کمتری به مدرسه آمدهاند، مفید باشد و این نوع دانشآموزان در خلال این شیوه آموزشی میتوانند بسیار بیشتر از شیوهی آموزشی معمولی و عادی نکاتی را یاد بگیرند. این مسأله ولی این که بسیار سخت، اما خیلی مهم است که بدانیم چگونه بستر این چالش را برای دانشآموزانی که برای یادگیری ریاضیات مقاومت کنند ایجاد نماییم. دانشآموزان باید در این چالش با سختیها و مشکلات مسأله به کسب تبحر و تسلط در الگوریتمهای ریاضی اکتفا کنند، نه این که برای درک عمیق ریاضیات تلاش کنند. خصوصاً ارزشمندی این یادگیری زمانی میباشد که بتوان دانشآموزان را بدون توجه به پیش زمینه فکری یا انگیزه و سطح علاقه آنها به این چالشها کشید. روند آماده کردن دانشآموزان برای مبارزه و دست و پنجه نرم کردن با مسائل خود یک چالش ریاضیوار برای معلم محسوب میشود. معلمان باید اطلاعاتی وسیع و عمیق در مورد مبحثی که تدریس میکنند داشته باشند تا بتوانند این دانشآموزان را که در حال استفاده از روشها و مطالب غیر معمول میباشند، حمایت و راهنمایی کنند. معلمان باید برای پیشرفت انواع تجربههای فردی دانشآموزان تلاش کنند تا اطلاعاتشان را در زمینه نحوه آموزش و توانایی درک آن چه که دانشآموزان میخواهند افزایش دهند و این وظیفهای بر دوش ریاضیات و جامعه ریاضیات میباشد تا معلمان را از این لحاظ تحت حمایت خود در آورند. |

طبق روال معمول "نصیر بوشهر" در هنگام ورود استاندار جدید،
در سال 1907 میلادی به روایت روزانه