 |
||||
|
|
||||
|
انجمن مدنی با کارکرد دولتیانجمن مدنی با کارکرد دولتی
یادداشتی در نقد برگزاری جشنواره شعر فصل انجمن اهل قلم بوشهر 1ـ کارکرد اصلی نهادها و انجمنهای مدنی، نظارت بر قدرت، افزایش مشارکت عمومی و دخالت واقعیتر و بیشتر مردم در سرنوشت خود است. از همین منظر بیشتر عملکرد نهادهای مدنی در حوزههای اجتماعی، محیطزیست، حقوق زنان، اقلیتها و... اعتراضی، آموزشی و انتقادی است. براساس این مهم، نهادها و انجمنهای مدنی را NGO نامیدهاند، تا کارکرد غیر دولتی و غیر انتفاعی داشته و حوزهی عمومی بتواند ناظری سالم و دائم بر قدرت داشته باشد. در دولت سید محمد خاتمی، "سازمان ملی جوانان"، وظیفه تقویت و حمایت انجمنهای غیر دولتی را عهدهدار شد اما آنچه خروجی "سازمان ملی جوانان" شد بیش از آنکه NGO (نهاد غیردولتی) باشد GNGO (نهاد غیر دولتیِ دولتی) شد. نهادهای مدنی ایرانی، متأثر از این وضعیت از همان خصلت رندی ایرانیان بهره بردند و بیشتر کارکردشان انتفاعی و یا نمایندگی کارهای دولتی شد تا جامعه مدنی ایرانی، به جای تقویت، دچار خمود و رکود بیشتر گردد. با حضور دولت نهم، این خصلت بیشتر به کار این نوع انجمنها آمد و نهادهای مدنی به توجیهگران برنامههای دولتی تبدیل شدند. متأثر از این شرایط، نهادهای مدنی بوشهر نیز به جای غیر دولتی بودن، کارکرد دولتیشان بیشتر شد و با نام مشارکت به اموری اقدام نمودند که گاه حتی در تضاد با اساسنامه و عنوان خود بود.این موضوع در برخی رسانهها و انجمنها نمود بیشتری یافت. یکی از این انجمنها که هم در دولت اصلاحات و هم در دولت اصولگرایان همراه قدرت بود و مواضعی توجیهگر برای قدرت داشت انجمن اهل قلم بوشهر است. دو هفته پیش از این، انجمن اهل قلم بوشهر در اقدامی تکراری برخلاف گفتمان جاری بر نهادهای مدنی که مبتنی بر اعتراض به وضعیت حاکم بر عرصهی اجتماعی، سیاسی و فرهنگی است اقدام به برگزاری جشنواره نمود! در حالی که بسیاری از جشنوارهها و رقابتهای ادبی کشور در وضعیت خاص موجود، موضع انتقادی گرفته و تعطیل میباشند و در زمانی که به روزنامههای منتقد فشار و محدودیت وارد است و حتی برخی اهالی قلم و روزنامهنگاران متأثر از این شرایط در بازداشت بسر میبرند، انجمن اهل قلم بوشهر با برگزاری این جشنواره! نشان داد که به جای اینکه نهادی مدنی و همراه و همدل اهل قلم باشد و در جهت تقویت جامعه مدنی گام بردارد، نهادی شبه دولتی است که تلاش میکند با فعالیت در عرصهی مدنی به توجیه عملکرد دولت بپردازد. برگزاری این جشنواره به تقویت همان گفتمان انجامید که دولت در تلاش برای ایجاد آن میکوشد: "هیچ اتفاقی نیافتاده است و همه چیز مرتب و روبهراه است»!! انجمن اهل قلم بوشهر در دورهی مدیریت قبلی ارشاد بوشهر نیز برخلاف گفتمان جاری بر نهادهای فرهنگی استان عمل کرد. در آن زمان اکثریت انجمنهای فرهنگی، ادبی و هنری بوشهر نسبت به عملکرد اداره ارشاد اعتراض داشتند و به انحاء مختلف؛ از طریق تجمع در برابر استانداری، نوشتن بیانیه و تقاضای بازرسی از وزارت ارشاد به نقد این وضعیت پرداختند اما رییس کنونی انجمن اهل قلم که در آنزمان نیز ریاست انجمن اهل قلم را عهدهدار بود با انجمنهای دیگر هماهنگ نشد و اعلام کرد، انجمن اهل قلم با هنرمندان همراه نیست و در اعتراضها شرکت نمیکند! اکنون نیز انجمن اهل قلم بوشهر، پیشتاز همان رویکرد شده و به گونهای جزیرهای خود را از نهادهای مدنی جدا کرده و با همکاری اداره کل ارشاد بوشهر و برازجان به برگزاری جشنواره! اقدام نموده است. گر چه این جشنواره با عدم استقبال روبرو گردید و اکثریت حاضرینِ اهل قلم این مراسم بوشهری و مهمان بودهاند اما برازجانیها با عدم حضور نظر منفی خود را با این برنامه نشان دادند. مشخص نیست چرا هیئت مدیره این انجمن تمام تلاش خود را برای برگزاری برنامههایی میکند که بیشتر دولتی است تا مدنی؟ با اینکه در مراسم پیشین این انجمن؛ شفیعی، مدیر کل ارشاد با نصب بنر نخبگان ادبی استان مخالفت ورزید و اصرار چند سالهی او بر تعطیلی خانه مطبوعات بوشهر اظهر من الشمس است و انجمنهای هنری را از وضعیت انتخابی به درآورده و انتصابی نموده است. اما باز هم این انجمن نشان داد که چقدر میتواند متساهل! باشد و با کسب یکصد هزار تومان ناقابل از اداره ارشاد! مجدداً در برگزاری مراسم ادبی مشارکت داشته باشد! و جشنواره برگزار نماید! البته با رجوع به انتخابات حداقلی هیئت مدیره این انجمن و همچنین تلاش آنها برای حذف اعضای هیئت موسس واقعی، میتوان تشخیص داد که برخی اعضای هیئت مدیره جدید از محاق دیگران به رونق رواق رسیده و شاید... |
تاکنون هیچ اداره ارشادی از مطبوعات محلی استان شکایت نکرده ولی میتوان به صراحت گفت که اداره ارشاد در زمان شفیعی بیشتر از تمامی ادارات دیگر از مطبوعات محلی شکایت کرده و گزارش خلاف نوشته ولی به دلیل واهی بودن شکایت نامبرده به جایی نرسیده و همهی شکایتهایش در مرحلهی دادسرا مختومه شده است، بعد از به نتیجه نرسیدن شکایتهایش اقدام به «تذکر محرمانه» به دلایل واهی نموده و همچنین سوبسید سهمیه کاغذ که به طور سراسری به کل مطبوعات کشور تعلق میگرفت، از تعدادی از مطبوعات فعال استان محروم کرده است. بن کارت های کتاب خبرنگاران و مطبوعات را فقط به عدهای خاص دادند که بعضی از آنها در تمامی زندگیشان یک خبر تنظیم نکردهاند. برای تحت فشار قرار دادن و تعطیلی مطبوعات تمامی آگهی ادارات را در اداره ارشاد تجمیع و تعدادی از مطبوعات منتقد را از آن محروم کرده است. خلاصه بیش از یک سال و نیم است که ارشاد تمامی مزایا و کمکهای خود به مطبوعات را از نشریات مهم بوشهری دریغ مینماید و به نوعی نشریات بوشهری را تحریم نموده است.
در سال 1907 میلادی به روایت روزانه
