![]() |
||||
|
|
||||
|
پزشک اجتماعی چه کسی است؟پزشک اجتماعی چه کسی است؟
م.ح پزشکی اجتماعی علمی است که به مطالعهی سلامت و بیماری در جامعه میپردازد. در واقع پزشکی اجتماعی همان پزشکی پیشگیری یا بهداشت عمومی است. بر این اساس است که مبنای پزشکی اجتماعی با علم پزشکی مصطلح و یا پزشکی بالینی بسیار متفاوت است. هدف پزشکی اجتماعی شناخت و آشنایی با مشکلات و مسائل بهداشتی جامعه است، در حالی که در پزشکی با این موضوع درمان به عنوان اصلیترین موضوع مورد توجه است. به خاطر همین تفاوت، در پزشکی اجتماعی به جای فرد بیمار کل افراد جامعه چه افراد بیمار و چه افراد در معرض خطر و بیماری و چه افراد سالم مورد توجه و مطالعه هستند. لذا برای آن که کسی متخصص در پزشکی اجتماعی باشد الزاماً نباید طبیب باشد، چرا که اصولاً کار متخصص پزشکی اجتماعی طبابت نیست در نتیجه آموزشهای این رشته نیز ارتباطی به آموزشهای معمول رشتهی پزشکی بالینی ندارد و بیشتر در حوزهی بهداشت عمومی قرار میگیرد. از همین رو در بسیاری از مراکز علمی اروپا امروزه اصولاً این رشته با نام "بهداشت عمومی" شناخته میشود که یک گرایش عمومی است و آموزش بسیاری از مواد از جمله: اپیدمیولوژی، آمار حیاتی، جامعه شناسی پزشکی، روانشناسی بهداشت، مدیریت و خدمات بهداشتی، روش تحقیق و اصول نظری و کاربردی بهداشت عمومی، بهداشت محیط و بهداشت حرفهای را شامل میشود. بدیهی است کسی نمیتواند در همهی موارد فوقالذکر متخصص شود، لذا بر اساس علاقه با انتخاب یکی از این موضوعات گرایش تخصصی خود را رقم میزنند. با این توضیحات ملاحظه میشود که پزشکی اجتماعی یک رشتهی جدید نیست و بسته به آموزشهای یک فرد میتواند گرایشهای مختلفی را در بر بگیرد. البته این موضوع قابل کتمان نیست که اهمیت این رشته و گرایشهای وابسته بدان امروزه چه در کشورهای پیشرفته و چه در کشورهای در حال توسعه بیش از پیش مورد توجه قرار گرفته چرا که توجه به امر بهداشت با موضوع "توسعهیافتگی" به هم گره خورده و یکی از شاخصهای اصلی در این باب تلقی میشود. پزشکی اجتماعی در پی آن است که به ترویج رفتارهای صحیح بهداشتی در جامعه بپردازد و همانگونه که در تعریف بهداشت عمومی آمده است، علم و هنریست که بر آن است تا با پیشگیری از بیماریها، در افزایش طول عمر و ارتقاء بهداشت از طریق تلاش سازماندهیشدهی جامعه بکوشد. موضوع بازگشت بیماریهای عفونی و جلوگیری از آن از جمله مهمترین دغدغههای جهانی بهداشت و پزشکی اجتماعی است. بالطبع بسیاری از این موضوعات در مورد کشور ما نیز مصداق دارد و به جاست که به آنها پرداخته شود. امروز اهمیت عوامل اجتماعی در سبب شناسی بیماریها بسیار تعیینکننده است و بیماریهای که گاه آشکارند و گاه پنهان و گاه شاید اصولاً بیماری تلقی نشوند در حالی که در واقع بیماری هستند، جوامع را دچار مشکلات جدی میکنند. رفتارهای نا هنجار و غیر بهداشتی نوعی بیماری است که آثار زیانباری از خود بر جای میگذارند، منتها چون این عملکرد غیرمستقیم است ما کمتر به فکر چاره جویی در مورد آنها میافتیم. این آثار زیانبار هم اقتصادی است و هم معنوی و به عبارتی اجتماعی. لذا اگر ما بتوانیم به این موضوع به طور جدی بپردازیم میتوانیم قدمهای اساسی در راه پیشگیری از این آثار زیانبار برداریم. برای مثال مسئلهی تصادفات داخل شهری و بین شهری موضوع ساده و پیش پا افتادهای نیست چرا که یکی از مهمترین علل مرگ و میر در کشور است. اگر به این موضوع از دیدگاه پزشکی اجتماعی بپردازیم نکات زیادی خودنمایی خواهد کرد، اول این که با نگاهی به نوع رانندگی مردم متوجه خواهیم شد که نوع رانندگی ما در شهرهای بزرگ و در جادهها حکایت از نوعی بیماری دارد، ثانیاً این وضعیت به طور مستقیم و غیر مستقیم تاثیرات روانی ـ اجتماعی سویی در جامعه ایجاد میکند. ثالثاً به لحاظ فیزیکی و به لحاظ محیط زیست این نوع رانندگی باعث آلودگی هوا و صدا در جوامع شهری میشود. رابعاً به لحاظ اقتصادی چندین نوع ضرر بر جامعه تحمیل میشود. مخارج و هزینههای سوخت، افزایش مییابد. در تصادفات به طور روشنی وسائط نقلیه خسارت میبینند و به لحاظ انسانی، نیروهایی از جامعه وقت خود را به هدر میدهند. امیدواریم روزی برسد که همگی، پزشک اجتماعی جامعهی ایدهال خویش باشیم و از هر گونه خسارت جلوگیری نمائیم. |

طبق روال معمول "نصیر بوشهر" در هنگام ورود استاندار جدید،
در سال 1907 میلادی به روایت روزانه