 |
||||
|
|
||||
|
مسئله حکومت از دیدگاه قرآن کریممسئله حکومت از دیدگاه قرآن کریم
قسمت اول رمضان خدری اگر انتظار آن باشد که یک قانون اساسی مدون با قوانین مشخص در مورد هر کدام از سه قوه و دیگر نهادهای اساسی حکومت و اصول خاصی در رابطه با حقوق و آزادیهای فردی - آنگونه که در قوانین اساسی کشورها از قرن نوزدهم میلادی متداول شده است- در یکی از سورههای قرآن کریم ارائه شود. بیشک پاسخ منفی است، ولی خوشبختانه همه میدانیم که چنین انتظاری تنها ما را به نفی مسئلهی حکومت در اسلام نمیکشاند بلکه مفهوم آن نفی اصلی مسئله در تاریخ زندگی سیاسی بشر تا قرن نوزدهم است. قرآن در زمینهی اصل مسئلهی حاکمیت و اصول سیاسی حکومت و اهداف و منابع قانون و شرایط زمامداران و دولتمردان و مسئولیتها و وظایف کارگزاران امور اجتماعی و حاکمان و بالاخره درباره وظایف عموم مردم در جامعه سیاسی اعلام مقررات و ضوابط و اصول مشخصی را بیان نموده است. در قرآن از رژیم سلطنتی یا آریستوکراسی و یا جمهوری سخنی به بیان نیامده ولی خصائص نظامهای استکباری و طاغوتی و لزوم مبارزه با هر نوع قدرتطلبی و ستم و سلطهجویی و انحصارطلبی و تجاوز به آزادیهای خدادادی و بالاخره حاکمیتی که به اسارت انسانها و به تبعیت کورکورانه مردم از حاکمان و پرستش غیر خدا بینجامد به طور کاملاً صریح بیان شده است. آیات بسیاری در قرآن به طور مستقیم و غیرمستقیم در مورد مسائل مختلف حکومت آمده که هر کدام مبین گوشهای از مسائل سیاسی،اقتصادی، نظامی، فرهنگی و اعتقادی نظام سیاسی اسلام است و نفی سلطهی استکباری و طاغوتی را که ناگزیر ملازم با کسب قدرت سیاسی پس از رهایی توده مردم از یوغ اسارت مستکبرین و طاغوتیان است، جزء لاینفک تاریخ زندگی انبیاء قرار میدهد، لذا انسان را حاکم سرنوشت خویش و مختار در تعین شیوهی زندگی و آیندهاش میشمارد. چنانکه در سورهی رعد آیه 11 میفرماید: «ان الله لایغیّر، یقوم حتی یغیّر و اما بانفسهم» اصولاً رهانیدن خلق از اسارت بندگی قدرتمندان حاکم و اقامه قسط و عدل در میان انسانها از اهداف مهمی است که قرآن برای رسالت انبیاء ذکر میکند. پرواضح است که این دو هدف بدون حکومت صالح جایگزین مستکبران، ظالمان، مفسدان و فاسقان قابل تحقق نیست. در این مقال نکتهای که نباید از آن غفلت ورزید این است که حکومت و قدرت سیاسی برای انبیاء و ائمهاطهار هرگز هدف نبوده است بلکه قرآن مسائل حکومت را صرفاً به عنوان یک وسیله برای رسیدن به سه هدف اساسی و بنیادین مطرح میکند اول: رهانیدن انسانها از اسارتهای تحمیل شده از طرف مستکبرین دوم: اقامهی قسط و عدل و احقاق حقوق در موارد اختلاف سوم: هدایت انسانها به طور فردی و جمعی به سوی خدا. پس بیایم خود را مطابق دستورهای قرآن اصلاح کنیم تا نسبت به دنیا جهان آخرت خسران نبینیم. |
طبق روال معمول "نصیر بوشهر" در هنگام ورود استاندار جدید، 
در سال 1907 میلادی به روایت روزانه
