 |
||||
|
|
||||
|
استعمار کهن و نو از دریچهی سیاست امپرپالیسماستعمار کهن و نو از دریچهی سیاست امپرپالیسم
قسمت دوم رمضان خضری در قسمت اول موضوع را از نظر شکلی و ماهوی مورد بررسی قرار داده، حال به این موضوع میپردازیم که امپریالیسم برای رسیدن به اهداف خویش از چه روشهایی بهره میگیرد. نخستین روش امپریالیسم روش فرهنگی میباشد. این روش مهمترین و پیچیدهترین شیوهای است که امپریالیسم اتخاذ میکند. کشورهای امیریالیستی با استفاده از این روش منافع درازمدت خویش را در کشورهای تحت سلطه تأمین میکنند. اهمیت روش فرهنگی برای امپریالیسم به اندازهای است که میتوان گفت موفقیت امپریالیستها در رسیدن به هدف در زمینههای دیگر تا حد زیادی بستگی به میزان موفقیت آنها در این زمینه دارد. روش فرهنگی که امپریالیسم به کار میگیرد عبارت است از این که از طریق شستوشوی مغزی و تحقیر فرهنگ ، مردم کشورهای تحت سلطه را به تقلیدکورکورانه از فرهنگ امپریالیستی و یا فرهنگ شبیه آن وادار میکند تا آنجا که « انسان کامل بودن» و الگوی انسانیت از نظر این مردم همان انسان کشور سلطهگراست و تمام هم و غم آنان در رسیدن به این هدف خلاصه میشود: اول ایجاد جامعهی مصرفی، دوم؛ نیازهای کاذب برای مصرف کالاهای تجملی، سوم؛ ایجاد اندیشهی تجدد به جای تمدن، چهارم؛ بیارزش جلوه دادن معیارها و ارزشهای فرهنگ خودی به معنای عام از قبیل: دین، آداب، رسوم، زبان، سنن و مانند اینها که همگی از جمله مظاهر عملکرد این شیوه امپریالیستی است. وسایلی که برای رسیدن به این هدف وجود دارد عبارتند از: کنترل افکار و تبلیغات با استفاده از وسایل ارتباط جمعی از قبیل رادیو، تلویزیون، مطبوعات، کتاب، سینما و ابزاری مانند اینها که همگی میتوانند در طرز تفکر ملتها عمیقاً اثر بگذارند. دومین روش، روش اقتصادی است. تسلط اقتصادی یکی از اهداف عمدهی امپریالیسم است که عبارت از حداکثر بهرهبرداری از منابع کشورهای تحت سلطه و استعمار هر چه بیشتر مردم این کشورهاست. امپریالیسم از طرق مختلف به استعمار اقتصادی کشور تحت سلطه میپردازد. مهمترین این راهها عبارتند از: الف: برقراری روابط تجاری نابرابر، یعنی خرید مواد خام ارزان قیمت از کشورهای تحت سلطه و فروش کالاهای مصرفی صادراتی گران قیمت به آنها، ب: صدور سرمایه، یعنی سرمایهگذاریهای کلان در کشورهای ضعیف برای استفاده از نیروی کار ارزان آن کشورها و به دست گرفتن بازار مصرف و صدور سرمایه به جای صدور کالا که در شکلهای قدیمی استعمار معمول بود صورت میگیرد، ج: کنترل قیمتها از طریق روشهای اقتصادی نادرست و تسلط بر شبکهی جهانی تولید، د: همسویی در موضعگیریهای سیاسی، یعنی کشورهای امپریالیستی با دولتهایی که از نظر سیاسی موافق و هوادار آنان باشند مبادرت به برقراری روابط اقتصادی میکنند تا از این لحاظ نیز موقعیت آنان را تحکیم کنند، ه: ایجاد انحصارات و شرکتهای چند ملیتی که تولید کالاهای خاصی را در سطح جهانی به عهده میگیرند. سومین روش، سیاسی میباشد. در دوران استعمار کهن، دولتهای استعمارگر مستقیماً حکومت و اداره امور سیاسی کشور مستعمره را بر عهده داشتند. هر چند این روش با اعطای ظاهری استقلال سیاسی به کشورهای مستعمره از بین رفت ولی در حقیقت اصل مداخلهی سیاسی از بین نرفته است، بلکه روش استعمار در این زمینه تغییر کرده و امپریالیسم با ایجاد حکومتهای دست نشانده و به ظاهر بومی در کشورهای تحت سلطه، هدفهای سیاسی خویش را تعقیب مینماید. چهارمین روش، نظامی است که در اینجا امپریالیسم از طرق مختلف به دخالت نظامی در کشورهای تحت سلطهی خویش میپردازد. یکی از نمونههای آن ارسال کمکهای نظامی و حتی اشغال نظامی سرزمینهای دیگر مانند اشغال نظامی لبنان در سال 1381 به ارادهی آمریکا به دست اسراییل و اشغال نظامی افغانستان در حال حاضر و یا اشغال نظامی عراق توسط نیروهای آمریکای و ... نمونههای دیگری است. فروش تسلیحات به کشورهای تحت سلطه توسط آمریکا و دستیارانش و همچنین دخالت در نیروهای نظامی کشورهای تحت سلطه از طرق گماردن مستشاران نظامی که در واقع رهبری و هدایت ارتش این کشورها را بر عهده دارند، نمونه بارز آن، در دوران رژیم منحوس پهلوی به خوبی شاهد عملکرد هر یک از این شیوههای فرهنگی، اقتصادی، سیاسی و نظامی در کشور عزیز خودمان بودهایم وروشهای امپریالیسم را در این زمینهها به خوبی لمس کردهایم. |
طبق روال معمول "نصیر بوشهر" در هنگام ورود استاندار جدید، 
در سال 1907 میلادی به روایت روزانه
